Αντιπροσωπείες από το Κατάρ, την Αίγυπτο και την Τουρκία συναντήθηκαν στο Κάιρο στις 25 Νοεμβρίου για να συζητήσουν την εφαρμογή της δεύτερης φάσης του σχεδίου του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας, ο οποίος ξέσπασε μετά την επίθεση της Χαμάς στο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα των μέσων ενημέρωσης, στη συνάντηση συμμετείχαν οι επικεφαλής των αιγυπτιακών και τουρκικών υπηρεσιών πληροφοριών, μαζί με τον πρωθυπουργό του Κατάρ. Συζήτησαν «τρόπους εντατικοποίησης της κοινής προσπάθειας για τη διασφάλιση της επιτυχούς εφαρμογής της δεύτερης φάσης του σχεδίου», το οποίο περιλαμβάνει τον αφοπλισμό της Χαμάς, τη σύσταση μιας μεταβατικής επιτροπής παλαιστινιακής διακυβέρνησης, και την ανάπτυξη μιας Διεθνούς Δύναμης Σταθεροποίησης στη Λωρίδα της Γάζας.
Η συνάντηση υπογραμμίζει την προφανή προθυμία του Κατάρ να διαδραματίσει κεντρικό ρόλο στη μεταπολεμική Γάζα. Ως μακροχρόνιος υποστηρικτής και χρηματοδότης της οργάνωσης Μουσουλμανική Αδελφότητα, ο κύριος στόχος του καθεστώτος του Κατάρ φαίνεται να είναι η διασφάλιση ότι η Χαμάς θα παραμείνει στην εξουσία στη Λωρίδα της Γάζας. Η Χαμάς αυτοπροσδιορίζεται ως «μία από τις πτέρυγες της Μουσουλμανικής Αδελφότητας στην Παλαιστίνη».
Το Κατάρ είναι η μόνη αραβική χώρα που φιλοξενεί ολόκληρη την ηγεσία της Χαμάς και παρέχει πολιτική και οικονομική βοήθεια στην τρομοκρατική ομάδα από το 2007.
Το 2012, ο πρώην εμίρης του Κατάρ, σεΐχης Χαμάντ μπιν Χαλίφα Αλ-Θάνι, ήταν ο πρώτος ηγέτης χώρας που επισκέφθηκε τη Γάζα υπό την κυριαρχία της Χαμάς. Υποσχέθηκε βοήθεια 400 εκατομμυρίων δολαρίων, και την ίδια χρονιά επιτράπηκε στη Χαμάς να ανοίξει πολιτικό γραφείο στη Ντόχα.
Αυτή η υποστήριξη του Κατάρ (μαζί με το Ιράν) επέτρεψε στη Χαμάς να παραμείνει στην εξουσία τα τελευταία 18 χρόνια και να προβεί στο μακελειό της 7ης Οκτωβρίου 2023, το οποία είχε ως αποτέλεσμα τη δολοφονία περίπου 1200 Ισραηλινών και ξένων υπηκόων, τον τραυματισμό χιλιάδων, και την απαγωγή 251 ομήρων, τα λείψανα δύο εκ των οποίων δεν έχουν ακόμη επιστραφεί από τη Χαμάς.
Χωρίς τη Χαμάς, το Κατάρ θα έχανε ένα κρίσιμο μέσο επιρροής όχι μόνο στις παλαιστινιακές περιοχές, αλλά και στην ευρύτερη περιοχή. Η υπόθεση ότι το Κατάρ θα μπορούσε να διαδραματίσει ρόλο στη διατήρηση της ειρήνης ή στην έναρξη μιας διαδικασίας βαθιάς αποριζοσπαστικοποίησης στη Λωρίδα της Γάζας είναι παραπλανητική.
Δεν χρειάζεται να είναι κανείς «ειδικός» για να καταλάβει ότι το Κατάρ, παρά την προσπάθειά του να παρουσιαστεί ως ουδέτερος μεσολαβητής μεταξύ του Ισραήλ και της Χαμάς τα τελευταία δύο χρόνια, εξακολουθεί να συνδέεται με την εξτρεμιστική ιδεολογία της Μουσουλμανικής Αδελφότητας και της Χαμάς. Δυστυχώς, αυτή η ιδεολογία θεωρεί τους μη μουσουλμάνους (και το Ισραήλ) ως τον νούμερο ένα εχθρό.
Στη στήλη του στις 19 Οκτωβρίου στην εφημερίδα της κυβέρνησης του Κατάρ, Al-Sharq, ο Αχμάνταλ-Μουχαμαντί, ιμάμης και ιεροκήρυκας στο Υπουργείο Βακφ του Κατάρ, εξήγησε ότι η εχθρότητα μεταξύ μουσουλμάνων, εβραίων και χριστιανών είναι υπαρξιακή και βαθιά ριζωμένη, και παρουσίασε το Ισλάμ ως την μόνη αλήθεια, ενώ τον χριστιανισμό και τον ιουδαϊσμό ως ψεύδος και αίρεση.
Δηλώνοντας ότι όποιος πιστεύει ότι αυτή η έχθρα –η οποία, όπως είπε, πηγάζει από μια ποικιλία αιτιών που περιλαμβάνουν έναν συνδυασμό πίστης, συμφερόντων, ιστορίας και γεωγραφίας– είναι παροδική, αυταπατάται, και συνέχισε διευκρινίζοντας ότι θα συνεχιστεί όσο υπάρχει το Ισλάμ και «όσο οι κοινότητες της απιστίας επιμένουν στην παρέκκλισή τους».
Τόνισε ότι ένας ευσεβής μουσουλμάνος «αντιλαμβάνεται ότι η σημερινή σύγκρουση μεταξύ του Ισλάμ και των εχθρών του δεν είναι απλώς μια μάχη για σύνορα ή συμφέροντα, αλλά μια μάχη για αξίες, τρόπους δράσης, και για το μέλλον». Συνέχισε καλώντας τους μουσουλμάνους να προσέχουν τα συνθήματα ανοχής που στοχεύουν στην εξάλειψη της πίστης στο Ισλάμ, και υποστήριξε ότι το Ισλάμ είναι «μια θρησκεία που ούτε συμβιβάζεται ούτε συμφιλιώνεται».
Τέτοιες δηλώσεις αξιωματούχων του Κατάρ δεν θα πρέπει να εκπλήσσουν κανέναν. Από το μακελειό της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου και καθ' όλη τη διάρκεια του πολέμου στη Γάζα, το Κατάρ, τα μέσα ενημέρωσης και οι θεσμοί που συνδέονται με αυτό έχουν εκφράσει σταθερά την ανεπιφύλακτη υποστήριξή τους στη Χαμάς, την τρομοκρατία και την ένοπλη βία κατά του Ισραήλ. Αυτή η υποστήριξη εκφράζεται σε όλα τα επίπεδα: σε δηλώσεις αξιωματούχων και θρησκευτικών κληρικών, στα μέσα ενημέρωσης, καθώς και στο εκπαιδευτικό σύστημα του Κατάρ.
Σε μια ερευνητική έκθεση του Ινστιτούτου Έρευνας Μέσων Ενημέρωσης Μέσης Ανατολής (MEMRI) αναφέρονται τα εξής:
«Παρά τον φαινομενικό ρόλο του ως μεσολαβητή μεταξύ της Χαμάς και του Ισραήλ, το Κατάρ, το οποίο επί χρόνια έχει προστατεύσει τους ηγέτες της Χαμάς εντός των συνόρων του και έχει χρηματοδοτήσει αυτή την οργάνωση με δισεκατομμύρια δολάρια, έχει ακολουθήσει μια γραμμή απροκάλυπτα φιλική προς τη Χαμάς και εχθρική προς το Ισραήλ, όπως αντικατοπτρίζεται σε δηλώσεις μελών της βασιλικής οικογένειας και πολιτικών του Κατάρ. Η Σεΐχα Μόζαμπιντ Νάσερ, μητέρα του Εμίρη του Κατάρ και πρόεδρος του Ιδρύματος Κατάρ, υπονόησε ότι το Ισραήλ έχει κατασκευάσει όσα σχετίζονται με τις φρικαλεότητες της Χαμάς, και κατηγόρησε το Ισραήλ ότι διαδίδει ψευδή ιστορικά αφηγήματα που "έχουν κατακυριεύσει τον συλλογικό νου". Μετά τον θάνατο του ηγέτη της Χαμάς, Γιαχία Σινβάρ, του αρχιτέκτονα της αιματοχυσίας της 7ης Οκτωβρίου, η Σεΐχα Μόζα τον επαίνεσε, λέγοντας ότι "θα συνεχίσει να ζει" ενώ το Ισραήλ θα αφανιστεί. Λίγο μετά την αιματοχυσία της 7ης Οκτωβρίου, η Σεΐχα Χιντ, αδελφή του Εμίρη και διευθύνουσα σύμβουλος του Ιδρύματος Κατάρ, καταδίκασε τις "δολοφονίες και τις καταστροφές" που προκλήθηκαν από το Ισραήλ στη Γάζα, χωρίς να κάνει καμία αναφορά στις θηριωδίες που διέπραξε η Χαμάς. Το μέλος του Συμβουλίου Σούρα του Κατάρ, Έσα Αλ-Νασρ, δήλωσε ότι τα γεγονότα της 7ης Οκτωβρίου ήταν η αρχή του τέλους του σιωνιστικού κράτους, παρουσιάζοντάς τα ως μια θεϊκή υπόσχεση που αναφέρεται μέσα στο Κοράνι. Πρόσθεσε ότι δεν μπορεί να υπάρξει ειρήνη με τους εβραίους, επειδή η πίστη τους ανέχεται την "απάτη, την παραβίαση συμφωνιών και τα ψέματα", και ότι οι ίδιοι είναι "δολοφόνοι των προφητών".
Το Αλ Τζαζίρα, το κορυφαίο δίκτυο μέσων ενημέρωσης του Κατάρ, λειτουργεί ως μέσο προπαγάνδας στην υπηρεσία της Χαμάς. Εκφράζει την ανεπιφύλακτη υποστήριξή του σε αυτήν την οργάνωση, δικαιολογώντας την επίθεσή της στις 7 Οκτωβρίου, προβάλλοντας πλάνα από αυτήν που τραβήχτηκαν με τις κάμερες σώματος των τρομοκρατών, και γιορτάζοντάς την ως νίκη που έφερε υπερηφάνεια και τιμή στο ισλαμικό έθνος. Το δίκτυο έχει παράσχει μια απεριόριστη πλατφόρμα για μηνύματα και απειλές από τους ηγέτες και τους εκπροσώπους της Χαμάς, καθώς και για τις εκκλήσεις τους προς τους μουσουλμάνους σε ολόκληρο τον κόσμο να ενταχθούν στον ιερό πόλεμο κατά του Ισραήλ. Συγκεκριμένα, ο ηγέτης της Χαμάς στη Γάζα Γιαχία Σινουάρ περιέγραψε το Αλ Τζαζίρα ως "τον καλύτερο άμβωνα που εκφράζει με ακρίβεια τις θέσεις μας" [...].
Επιπλέον, έχει αποδειχθεί ότι ορισμένοι δημοσιογράφοι του Αλ Τζαζίρα συμμετείχαν ενεργά στην εισβολή της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου σε ισραηλινές τοποθεσίες, και ορισμένοι μάλιστα υπηρέτησαν ως διοικητές της Χαμάς. Στους προσωπικούς τους λογαριασμούς στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και σε διάφορες άλλες διαδικτυακές πλατφόρμες, οι παρουσιαστές και οι δημοσιογράφοι του Αλ Τζαζίρα τάσσονται ακόμη πιο κατηγορηματικά υπέρ της Χαμάς και κατά του Ισραήλ. Έχουν επαινέσει ανοιχτά τη Χαμάς και την επίθεσή της στις 7 Οκτωβρίου, και έχουν εκφράσει την ελπίδα ότι αυτή η επίθεση προμηνύει την πλήρη απελευθέρωση της Παλαιστίνης και την πτώση του Ισραήλ.
Παρόμοια γραμμή ακολουθούν και άλλα μέσα ενημέρωσης και δημοσιογράφοι του Κατάρ, τα οποία επίσης υποστηρίζουν και εξυμνούν τη Χαμάς και την τρομοκρατία εναντίον του Ισραήλ γενικότερα. Αυτό μεταφέρεται σε ρεπορτάζ, άρθρα γνώμης, γελοιογραφίες, ακόμη και ποιήματα που δημοσιεύονται από τα διάφορα μέσα ενημέρωσης, τα οποία περιγράφουν την 7η Οκτωβρίου ως "μια μεγαλοπρεπή και ιστορική ημέρα" ζητώντας περαιτέρω επιθέσεις αυτού του είδους, και ισχυρίζονται ότι η διάλυση του Ισραήλ είναι μια θεϊκή υπόσχεση, και ως εκ τούτου είναι αναπόφευκτη. Τα άρθρα ενθαρρύνουν επίσης τη Χαμάς να συνεχίσει τις πυραυλικές επιθέσεις της στο Ισραήλ και να απαγάγει περισσότερους Ισραηλινούς, και αντιτίθενται στον αφοπλισμό αυτής της οργάνωσης».
Ο ερευνητής και πολιτικός αναλυτής Έιταν Φίσμπεργκερ αποκάλυψε πρόσφατα μια σειρά από αναρτήσεις στις οποίες ο Μάτζενταλ-Ανσάρι, σύμβουλος του πρωθυπουργού του Κατάρ και εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών, επαίνεσε ανοιχτά τις βομβιστικές επιθέσεις αυτοκτονίας και ζήτησε να καεί το Τελ Αβίβ. Σε μια ανάρτηση, ο αλ-Ανσάρι επαίνεσε τη Δεύτερη Ιντιφάντα ―την παλαιστινιακή τρομοκρατική εκστρατεία από το 2000 ως το 2005― εναντίον του «σιωνιστή εχθρού», καθώς και τις «επιχειρήσεις μαρτυρίου»: ο δεύτερος όρος αφορά έναν ευφημισμό που χρησιμοποιείται για τις τρομοκρατικές επιθέσεις.
Σε πρόσφατη ομιλία του, ο Εμίρης του Κατάρ, Ταμίμ μπιν Χαμάνταλ-Θάνι, δήλωσε ότι τα πέντε μέλη της Χαμάς που σκότωσε το Ισραήλ σε αεροπορική επιδρομή στη Ντόχα τον περασμένο Σεπτέμβριο ήταν «αδέρφια» τους.
Η υπουργός Παιδείας του Κατάρ, Λόουλααλ-Χατέρ, αποκάλεσε το Ισραήλ και τη Δύση έναν «άσχημο, ρατσιστικό και άθλιο πολιτισμό». Περιέγραψε το Ισραήλ και τους δυτικούς υποστηρικτές του ως «μείγμα ασχήμιας, εδραιωμένου ρατσισμού και άθλιου υλιστικού πολιτισμού».
Το Κατάρ αποτελεί απειλή όχι μόνο για το Ισραήλ και τη Δύση, αλλά και για πολλούς Άραβες που αντιτίθενται στις ισλαμιστικές τρομοκρατικές ομάδες.
Η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Μπαχρέιν λέγεται ότι είναι «απογοητευμένα» από τις αυξανόμενες παραχωρήσεις της Ουάσιγκτον προς το Κατάρ, τον περιφερειακό τους αντίπαλο και μακροχρόνιο υποστηρικτή της Μουσουλμανικής Αδελφότητας. Σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας Israel Hayom στις 12 Οκτωβρίου:
«Τον τελευταίο μήνα, αρκετά σημαντικά μετριοπαθή κράτη του Κόλπου ―η Σαουδική Αραβία, τα ΗΑΕ και το Μπαχρέιν― βρέθηκαν στο περιθώριο. Ενώ υποστηρίζουν την πρωτοβουλία του Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου, είναι δυσαρεστημένα με τις σημαντικές παραχωρήσεις που έγιναν στο Κατάρ, το οποίο εξακολουθεί να είναι περιφερειακός αντίπαλός τους και υποστηρικτής της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, του ισλαμιστικού κινήματος που υπονομεύει τα αραβικά καθεστώτα. Είναι επίσης ανήσυχα για τις επεκτεινόμενες αμυντικές συμφωνίες της Ουάσιγκτον με την Ντόχα».
Μια ανώνυμη σαουδαραβική διπλωματική πηγή δήλωσε στην εφημερίδα: «Είναι λάθος να βασιζόμαστε στο Κατάρ, το οποίο υποστηρίζει την Μουσουλμανική Αδελφότητα». Προειδοποίησε ότι «η υπερβολική εμπλοκή του Κατάρ στα επόμενα στάδια του σχεδίου και στην ανοικοδόμηση της Γάζας θα προκαλέσει την κατάρρευση του σχεδίου του Τραμπ», προσθέτοντας:
«Τα συμφέροντα του Κατάρ είναι διαφορετικά: θα υπονομεύσει τις προσπάθειες αποριζοσπαστικοποίησης και θα προσπαθήσει να διασφαλίσει ότι η Χαμάς θα παραμείνει στο προσκήνιο και θα επιστρέψει στην εξουσία στο όχι και τόσο μακρινό μέλλον».
Η είσοδος του Κατάρ στη Λωρίδα της Γάζας ισοδυναμεί ουσιαστικά με τοποθέτηση μιας αλεπούς μέσα σε κοτέτσι. Εάν επιτραπεί στο Κατάρ να διαδραματίσει πολιτικό ρόλο ή ρόλο ασφαλείας εντός της Λωρίδας της Γάζας, αυτό το προνόμιο θα θεωρηθεί από πολλούς Παλαιστίνιους ως ανταμοιβή για τη Χαμάς και άλλες ισλαμιστικές τρομοκρατικές ομάδες. Θα επιτρέψει στους τρομοκράτες παγκοσμίως να επανεξοπλιστούν και να ανασυνταχθούν, και θα επιτρέψει στο Κατάρ να συνεχίσει να επιβάλλει τις πολιτικές της Μουσουλμανικής Αδελφότητας σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή ―καθώς και στις ΗΠΑ, όπου έχει ήδη εξαγοράσει επιρροή με υπέρογκα ποσά. Αυτό περιλαμβάνει «οικονομικές δεσμεύσεις αξίας τουλάχιστον 1,2 τρισεκατομμυρίων δολαρίων» στις ΗΠΑ, το «ιπτάμενο παλάτι» Boeing 747 αξίας 400 εκατομμυρίων δολαρίων και «τουλάχιστον 100 δισεκατομμύρια δολάρια» που διοχετεύονται σε πανεπιστήμια των ΗΠΑ.
Ο Khaled Abu Toameh είναι βραβευμένος δημοσιογράφος με έδρα την Ιερουσαλήμ.
